Van de predikant

Verwachting. Uitzien. Van donker naar licht. In het donker steeds méér licht. Want dat doen we in de Adventstijd in de kerk: dwars tegen de stroom in ontsteken we steeds meer licht. De wereld kan net doen of het steeds donkerder wordt: in de kerk laten we ons natuurlijk niet klein krijgen. De Schepper van alle licht en leven laat het er niet bij zitten, dat geloven wij, hoe we dat ook onder woorden brengen. En dat drukken we uit tijdens Advent, het uitzien naar de doorbraak van het licht. Dat is het mooie van liturgie, van het liturgisch jaar, dat we ook een periode in het jaar hebben gereserveerd om daar met meer nadruk bij stil te staan. Het grappige van licht is ook dat er maar één klein vlammetje nodig is om het al zichtbaar te maken. Een koster van een grote monumentale kerk vertelde me hoe hij een keer na een dienst in de winter alle kaarsjes op de kronen had gedoofd. Het waren in die kerk grote kronen waarop kaarsen werden gebrand. Dat was een heel werk, want het waren kronen met veel armen en ze hingen bovendien hoog. Toen hij bij de deur het licht uitdeed (naast de kronen brandde het gewone licht ook), keek hij nog even achterom en zag: één kaarsje brandde nog!
Hij zei: ik was verwonderd hoeveel licht één zo’n klein kaarsje geeft in zo’n donkere kerk. Nou, dat is advent: één klein lichtpuntje is genoeg om het duister te verdrijven.

Bij de diensten
Er zijn verschillende gastvoorgangers tijdens de advents- en kersttijd. Kerstavond is er ook een gastvoorganger. Waarschijnlijk is het niet mogelijk dat de cantorij dan zingt. Sowieso is het de vraag of er gezongen kan worden, laat staan dat de cantorij kan repeteren. Doordat corona zo om zich heen greep kon de cantorij ook niet zingen tijdens de herdenking van de overledenen op de laatste zondag van het kerkelijk jaar. Dat vroeg dus improvisatietalent van menigeen, waarvoor ook vanaf deze plaats hartelijk dank. Het was overigens een intense en warme viering. Mooi hoe we dat met elkaar vorm kunnen geven. Uw eigen predikant staat derde advent op het rooster, kerstmorgen en de zondag van het nieuwjaarswensen: 2 januari. De precieze invulling van 2 januari is nog onderwerp van gesprek, maar bovendien ook afhankelijk van hoe corona zich ontwikkelt. En dat ziet er op het moment dat ik dit schrijf, gewoon niet goed uit. We gaan het zien. En we zijn er intussen aan gewend: als het nodig is passen we ons wel weer aan, linksom of rechtsom.

Avondmaal
Deel 2 in deze Aanwijzer. Want december of niet, het avondmaal kan altijd gevierd worden. En op allerlei manieren.

Meeleven
Verschillende gemeenteleden zijn onder behandeling in het ziekenhuis, hetzij dat ze er verblijven of hebben verbleven in het ziekenhuis, hetzij poliklinisch. Met de mensen die weer thuis zijn, zijn we dankbaar. En we gedenken in onze gebeden mensen die in spanning zitten, omdat het toch nog niet goed is, omdat er nog een behandeling volgt, omdat revalidatie lang op zich laat wachten. Ook zijn er gemeenteleden thuis of opgenomen in een instelling die kampen met ziekte, een moeilijk te verteren diagnose of nare vooruitzichten. We denken ook aan onze mensen die getroffen zijn door corona, direct of indirect, bijvoorbeeld omdat ze uit voorzorg in quarantaine moe(s)ten of omdat een ingreep (misschien zelfs voor de zoveelste keer) is uitgesteld. We bidden dat wij dragende kracht mogen vinden in ons geloof en in de nabijheid en steun van mensen om ons heen.

De kerstboom
Tenslotte hier een verhaal voor onder de kerstboom, namelijk de lotgevallen van de kerstboom. Een oude dame gaf me voor haar overlijden ooit een mapje met een paar van dit soort verhalen. Het roept me meteen terug naar vroeger, kerst in het ouderlijk huis, dat de oma van mijn moeders kant ook altijd een verhaal voorlas. Wij vonden het prachtig! Dit verhaal op rijm zou zó weggelopen kunnen zijn uit het verhalenboek van die oma!
Onder of zonder kerstboom: ik wens u allen toe dat het een goede tijd mag zijn en ik hoop dat we elkaar rond die dagen weer kunnen ontmoeten.

Hartelijke groeten,
ds. Marius Braamse

Van de (waarnemend) predikant

Nog één keer in de kop boven dit artikel het woordje “waarnemend”. Tussen haakjes, dat wel. Na 26 september verdwijnen de haakjes. Dan wordt het gewoon “van de predikant”. De uitnodiging voor de verbintenisdienst vindt u elders in de Aanwijzer. Het voelt voor mij nu al anders om aan het werk te zijn in de gemeente, ergens heen te fietsen of met de auto door de polders te rijden op weg naar een bezoek, een vergadering, of om het even wat. Het is niet zomaar meer een plek waar ik even iets kom brengen of iets kom doen, nee, het wordt langzamerhand ook een beetje mijn plek, mijn dorp, mijn Schermer. Zo bezocht ik een tijdje terug de kerkdienst in Stompetoren, gewoon, als bezoeker. Want ja, het wordt nu ook mijn kerk. ’t Voelde als een nieuwe jas, die gelukkig lekker zit. Grappig om die omslag te ervaren. De plek waar ik me al thuis voelde, maak ik me nog meer eigen.

Langzamerhand dient zich weer een nieuw seizoen aan. De dagen worden korter, de herfst gaat zich aandienen in de natuur; het frisse groen verliest zijn glans en de verkleuringen naar herfstkleuren dienen zich aan. We hopen allemaal dat corona verder uitdooft, dat het in de ziekenhuizen rustiger wordt en dat we toekunnen met minder of lossere maatregelen. Dat het niet zo eenvoudig is, blijkt tot nu toe keer op keer. We gaan zien of we het goede uit de coronatijd kunnen behouden, bijvoorbeeld wat meer rust, dat er wat minder hoeft en dat het dan óók goed is. Dat we van een vakantie in eigen land net zo goed uitrusten – of misschien wel meer, want minder stress van de reis. Dichter bij huis komt ook goed van pas in het kader van de klimaatverandering. Om die te beperken wordt wel een belangrijk thema de komende tijd. Ook in de kerk? Ik hoop van wel. We zijn geroepen Gods goede schepping niet alleen te bewerken, maar ook te bewaren.

Van de waarnemend predikant

“En … heb jij hem al gehad!?” Langzamerhand is dat de meest gestelde vraag geworden over corona. En velen hebben “hem” al gehad; sommigen moeten nog voor de tweede, dat wel, maar een zeker gevoel van opluchting is er vaak al na de eerste. Dat gevoel van opluchting wordt nog eens versterkt doordat intussen veel beperkingen opgeheven zijn en er in andere beperkingen meer ruimte is gekomen. Zo kunnen we weer zélf naar de kerk in plaats van dat de kerkdienst naar ons moet komen. En die anderhalve meter nemen we dan graag op de koop toe, dat mag de pret niet drukken. Mondjesmaat (!) kunnen we weer wat zingen – en we mogen hopen dat dat spoedig weer uitgebreid kan worden. Velen van ons missen het samen zingen zeer! Zingen is ook wel erg karakteristiek voor de protestantse spiritualiteit.

Er is een geweldige inzet van mensen die verstand hebben van techniek en opnames om de kerkdiensten in onze huiskamer te brengen. Het lijkt zo simpel, maar bij het kijkje dat ik af en toe achter de schermen kreeg, zag ik hoe complex het soms ook kon zijn en hoeveel werk het met zich meebrengt. Intussen is er in het kerkgebouw van Stompetoren bekabeling en verbindingen aangelegd om de kerkdienst live te kunnen uitzending. Dat is natuurlijk geweldig, want er kunnen zich allerlei situaties voordoen waardoor iemand (tijdelijk) niet naar de kerk kan komen. Dan zijn dit natuurlijk geweldige mogelijkheden. Zeer veel dank aan al die mensen die dat mogelijk maken.

Ko
Ko tijdens het ‘streamen’ (foto Art)

In de dienst van Pinksteren werd zichtbaar dat we het kerkenwerk weer verder dragen in en door de mensen die een taak of een ambt op zich nemen. Anja Pruijt neemt het ambt van diaken op zich, terwijl Dik Michielen een aantal taken binnen de diaconie blijft doen. Hij legt wel zijn ambt als diaken neer omdat hij drie termijnen achter de rug heeft. Herbevestigd zijn Karel Kostelijk en Loes Fritsche als diaken; Aart Vijfvinkel als ouderling kerkrentmeester en tenslotte Henny Smit en Aleid Hagen als ouderling, met de aantekening dat Aleid het scribaat blijft verzorgen. Bij deze gelegenheid van (her)bevestiging en afscheid, legde Arwim Fritsche zijn taak als liturg neer.

Gesproken over de liturgen. Begin augustus gaan de liturgen met elkaar om tafel, waarbij ik ook zal aanschuiven, om te spreken over de manier waarop deze taak in de kerkdienst voortgezet kan worden. Het is nu zo dat niet meer elke dienst een liturg ingeroosterd is. Er kan gekeken worden naar een andere invulling, bijvoorbeeld meer rondom de lezingen en de gebeden. Misschien hebt u, lezer van dit stukje, een opvatting of mening over de invulling van de taak van de liturg: steek ‘em niet onder stoelen of (kerk)banken, maar laat het me weten. Ons gesprek erover kan er alleen maar beter van worden. Ook als u belangstelling hebt om aan te haken: zeer welkom. Het is een mooi gebruik van de inzet van gemeenteleden bij de kerkdienst. En echt iets eigens van de PG Schermer. Kortom: het waard om te bewaren.

Hartelijke groeten, ds. Marius Braamse

Van de (waarnemend) dominee

Zo verschuiven we in de tijd weer van de 40-dagentijd naar de Stille Week en de
Paasmorgen. Vanuit de terughoudendheid en ingetogenheid van de 40-dagentijd, via het
lijden, naar de jubel van Pasen. Er is nieuw leven. Vanuit Goede Vrijdag, de doortocht op de
Stille Zaterdag. Tóch nieuw leven. Waar er een einde lijkt, breekt er weer een nieuw begin
door. Waar de graankorrel sterft in de aarde, worden de eerste tekenen zichtbaar van een
geheel nieuwe bloei. Waar de mens is uitgepraat, spreekt God verder. Waar het kwaad lijkt
te overwinnen, zet het geloof in opstanding het kwaad in z’n hemd. Waar de schaamte niet
van ons lijkt te wijken, mogen we ons belijden vernieuwen, tot drie keer toe: ‘heb je mij
waarlijk lief?’ We mogen antwoord geven op de vraag of we werkelijk willen gaan voor de
liefde die alles overwint. Durven we het aan uit onze schaamte op te staan en de weg te
gaan van de vrede van Christus, die alle verstand te boven gaat. Dat we daarbij ook onderuit
mogen gaan, mogen falen: het hoort voor mij bij het grond-belijden van het Christelijk geloof. Ook op de verloochening van Petrus, volgt de aanvaarding in liefde.

“Van de (waarnemend) dominee” verder lezen

Van de dominee – maart 2021

Dat wil zeggen: van de waarnemend predikant. Met wie het goed gaat. Ik zal eind februari mijn werkzaamheden als waarnemend predikant voor de gemeente Graft De Rijp hebben
afgesloten met de verbintenis van de nieuwe predikant aan die gemeente, ds. Carina Kapteyn. We feliciteren onze buurgemeente van harte met deze benoeming. U gaat vast met haar kennismaken. Intussen ben ik predikant in algemene dienst bij de landelijke kerk geworden, met als opdracht (her en der in den lande) als interim predikant aan de slag te gaan. Een interim predikant springt bij in een gemeente die voor opgaven staat die ze zelf niet kunnen klaren, bijvoorbeeld een kerkgebouw dat moet sluiten, een verschil van mening in de kerkenraad, moeite om beleid te ontwikkelen, dat soort dingen. Ik doe dat parttime. En ‘interim’ is dus weer iets anders dan ‘waarnemend’.

“Van de dominee – maart 2021” verder lezen

Van de (waarnemend) predikant

Zoals u her en der in de vorige Aanwijzer al las, ben ik weer terug in de gemeente als waarnemend predikant. Ik heb nu wat meer taken dan de vorige keren. Zo heb ik bijvoorbeeld de liturgieën voor de tijd van Advent, Kerst en Epifanie aangepast naar de tijd van het jaar waarvoor ze gebruikt worden. Ik sta ook op de rol voor een aantal kerkdiensten en de paascyclus. Daarnaast ben ik op dit moment bezig met het vervolg van het maken van een nieuw beleidsplan. Onder leiding van ds. Corrie waren daar de eerste aanzetten voor gegeven en de kerkenraad heeft me gevraagd om er een vervolg aan te geven. Het wordt elke keer weer gewikt en gewogen, met de bedoeling dat het bij elke stap beter wordt. Maar vooral dat het bij elke stap weer beter aan gaat sluiten bij de behoefte van de gemeente. Want daar draait het allemaal om: dat er een plan komt te liggen dat de gemeente dient en dat door u als gemeente ook gedragen wordt. Dat betekent dat het ook met de gemeente besproken gaat worden. Ook u mag er natuurlijk uw zegje over doen. Hoe dat vorm gaat krijgen en wanneer dat is, is op dit moment nog onduidelijk. Maar de kerkenraad komt er op terug!

“Van de (waarnemend) predikant” verder lezen

‘Little acts, great love’

Het is met diaconaat als met alles wat wij in de kerk hooghouden: iedereen die deel is van onze gemeenschap wordt erdoor geraakt, en hopelijk geïnspireerd. Sinds mijn aantreden is die ‘dienstbare’ tak van ons gemeenteleven ook formeel deel van de opdracht aan de predikant. Want 30% van mijn werk wordt uit diaconaal geld betaald. En dat is bijzonder.
Want die pot is bedoeld, en door mensen gevuld, om uit te geven aan diaconaal werk, aan hulp, aan barmhartigheid zeggen we dan op zijn ‘kerks’. En dan rijst de vraag als vanzelf: ‘wat is dat dan, barmhartigheid’’, en ‘hoe doe je dat’?

“‘Little acts, great love’” verder lezen

Van de dominee – juli 2020

De nuchterheid van het kleine boekje ‘Prediker’ ligt mij. Juist in moeilijke tijden relativeert zijn ingehouden humor het leven. Hij prikt alle ballonnetjes van de maakbaarheid door. Ontmaskert controledwang als zinloos. En blijft herhalen dat er ‘niets nieuws onder de zon is’. ‘Wat er was, zal er altijd weer zijn, wat er is gedaan, zal altijd weer worden gedaan. ‘ (1:9) En mocht je God als verklaring willen inbrengen? Dan moet je wel weten dat je ook daar niet veel mee opschiet. ‘… de mens kan het werk van God niet van begin tot eind doorgronden’ (3:11)

“Van de dominee – juli 2020” verder lezen

Woon de diensten online bij

Op zondagmorgen 3 mei vond de eerste uitzending plaats van de dienst door ds. Corrie. Dat gebeurde op het YouTube-kanaal van PKN Schermer. Die dienst vormde de aftrap voor een reeks online diensten, die telkens op zondag om 9.30 uur worden uitgezonden. Dat duurt zolang de coronasituatie erom vraagt en we niet fysiek samen kunnen komen.

“Woon de diensten online bij” verder lezen

Van de dominee – mei 2020

Er is veel, en er is weinig te zeggen over ‘geloof en tijden van corona’. Ik geloof niet in een God die ons dit ‘aandoet’. Ik geloof ook niet in een God die ‘op zijn tijd’ wel gaat zorgen voor een oplossing. Ik geloof in die vreemde God van de bijbel die geen krachtpatser is, geen naam heeft, maar troost met aandacht en liefde, en zo mensen nabij is. Wie in die God gelooft die weet wat geloof is: met aandacht en liefde elkaar nabij zijn, en zo elkaar troosten.

“Van de dominee – mei 2020” verder lezen